This is not the document you are looking for? Use the search form below to find more!

Report home > Personal Document

mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet

5.00 (1 votes)
Document Description
Dinler Tarihi Îtikadi Mezhepler ve Fırkalar İman Esasları Fkıh ve İmihal Fıki Mezhepler Hac ve Umre Diyanet Kurul Kararları Haramlar ve Helaller İslam Hukuku Kur'an-ı Kerim Tecvid Kuralları Siyer Hadis Diyanet İşleri Başkalığı Teşkilatı Kuruluş ve Yasası
File Details
  • Added: November, 02nd 2011
  • Reads: 3555
  • Downloads: 95
  • File size: 2.07mb
  • Pages: 175
  • Tags: mbsts, yeterlilik, genel, ozet, zaman, bitiyor, zamanbitiyor
  • content preview
Submitter
Embed Code:

Add New Comment




Related Documents

Açık Büfe

by: halil, 55 pages

açık büfe için gerekli konular

Avrupa Birligi Aylık Bülteni SUBAT 2012

by: Selim Han Yeniacun, 32 pages

Turkiye Cumhuriyeti Avrupa BirliGi Bakanligi Resmi Dergisi

2010-11 türkiye süper lig transfer dosyası

by: harun, 6 pages

süper ligde bulunan tüm kulüplerin yapmış olduğu transferler ve takımlarından gönderdikleri oyuncular.

ısı transferi

by: daniel jackson, 2 pages

Balıkesir üniversitesi 2009 ısı transferi vize sınav sorularıdır. (

Gitarda Oturuş -Tutuş Pozisyonu ve Ayak Sehpası Kullanımının Kısa Tarihi

by: Levent, 11 pages

Gitarda Oturuş -Tutuş Pozisyonu ve Ayak Sehpası Kullanımının Kısa Tarihi - Efgan Rende

Ataerkillik, Uygarlık ve Toplumsal Cinsiyetin Kökenleri

by: nsksna, 8 pages

Ataerkillik, Uygarlık ve Toplumsal Cinsiyetin Kökenleri

Eurodesk Turkiye İkinci Degerlendirme Toplantısı

by: ardagenc, 18 pages

Eurodesk Turkiye İkinci Degerlendirme Toplantısı

Lokanta İnceleme Yazısı

by: Semih Kaya, 2 pages

Lokantalarla ilgili inceleme yazısıdır.

Dogum Günün by Sıbel Can.

by: Margaret Hamilton, 1 pages

Dogum Günün lyrics by Sıbel Can.

Sınavlar

by: Erkan, 1 pages

Sınavlar

Content Preview




















DNLER TARH
Din: Akil sahibi insanlari kendi tercihleriyle bizzat hayirli olan eylere
goturen ilahi bir kanundur.
DNLERN TASNF
1. Tek tanrili (ilahi) dinler.
2. Dualist (iki tanrili) dinler (Mecusilik).
3. Cok tanrili dinler (Eski Yunan, Roma ve Misir dinleri gibi).
4. Tanri konusunda acik ve net olmayanlar (Budizm, intoizm gibi).
Sosyolojik-tarihi acidan yapilan din tasniflerinden birisi u ekildedir:
a) Kurucusu olan dinler (Yahudilik, Hiristiyanlik, slam, Budizm gibi).
b) Geleneksel dinler (kimin tebli ettii belli olmayan dinler, ilkel dinler,
Eski Yunan, Eski Misir dini gibi).
slami kaynaklarda vahye dayanan dinler icin genellikle "milel", batil dinler
icin "nihal" kelimeleri de kullanilir. Nihle (coulu nihal) kelimesi, din icinde
oluan firka anlaminda da kullanilir.
Bir dier tasnif ise oyledir:
1. lkel dinler. Bundan maksat, bazilarinin dini gelimenin ilk basamai
olarak duundukleri animizm, naturizm, totemizm, fetiizm gibi aslinda sadece
bir kult olarak dikkate alinabilecek nazariyeler deil, ilkel kabile dinleridir
(Nuer, Dinka, Ga dinleri gibi).
2. Milli dinler. Genellikle bir kurucusundan soz edilmeyen, sadece bir
millete ait olan geleneksel yapidaki dinlerdir (Eski Yunan, Misir, Roma dinleri
gibi).
3. Dunya dinleri. Hiristiyanlik ve slam gibi.
Corafi-tarihi acidan ise dinler; Ortadou veya Sami grubu (Yahudilik,
Hiristiyanlik ve slam), Hint grubu (Hinduizm, Budizm, Jainizm), Cin-Japon
grubu (Konfucyusculuk, Taoizm, intoizm), Afrika grubu eklinde bir ayirima
tabi tutulabilir.
Mecusilik: En eski dinlerden biriydi ve Zerdut'un getirdii dinin
bozulmu ekline verilen addir.
Brahmanizm: Cok tanrili bir dindir. Hintliler Tanri'nin kendisini tarihin
her devresinde ceitli ahsiyetlere burunerek insanlara gosterdiine inanirlar.
Zimmi: slam devletindeki gayr-i muslim vatanda. Zimmiler, cizye
verdiklerinde iki hak ortaya cikar: Onlara dokunulmaz. Himaye edilirler.
Dokunulmazliklari ile emniyet ve guven icinde yaarlar, himaye edilmeleri ile
tehlike ve zarardan korunmu olurlar.


Musterik: Dou memleketlerini, din, dil ve tarihleri bata olmak uzere
her yonden aratirip tesbite calian batili ilim adami. Garpli bilgin, oryantalist,
arkiyatci.
Yehova ahitleri: Amerika Birleik Devletleri'nde Ch. arl Russel
tarafindan 1872'de kurulan, 1931 senesinden sonra kendilerini bu adla
tanitmaya calian mezhep ve misyoner tekilatina verilen ad.
Reenkarnasyon: "Eskiyen elbiselerimizi deitirmemiz gibi eskiyen
bedeni deitiren" bir ruhun yani "ruh gocu" inanci.
Tenasuh: Olen insanlarin ruhunun bir hayvan ya da bir insan bedenine
girmesi inanci, ruh gocu de denilir. Tenasuh inanci, Hindistan'da Hinduizm'den
domu ve buradan Hint Adalari, Tibet, Cin, Kore, Japonya ve eski Yunan'a
yayilmitir. Bu inanc, Hinduizm (Brahmanizm) ile beraber, Budizm, Taoizm,
Caynizm, Maniheizm gibi Asya'nin eski dinlerinde de gorulur. Tenasuh inanci
Hinduizm'in esasidir. Muslumanlar arasindan cikip da slam dini ile alakasi
kesilmi gulat-i i'a (mufrit iiler) gibi bazi mezhebler de tenasuh inancini
almilardir. Mu'tezile'den Ahmed b. Habit, Ahmed b. Eyyub, Ahmet b.
Muhammed el-Kahti, tenasuh inancini eski Yunan'dan alip kabul etmilerdir.
Hulul: (Vahdet-i Vucud) Bir eyin mevcudiyetinin dierinin mevcudiyeti ile
ayni olmasi manasindadir. lahi Zat'in veya sifatlarin, yaratiklardan birine, bir
kismina yahut tamamina intikal edip, onlarla birlemesi, Allah'in insan veya
baka bir maddi varlik gorunumunde ortaya cikmasi diye tanimlanmitir.

YAHUDLK (MUSEVLK)
Musevi; Musa'ya inanan, Musa'nin izinden giden anlamindadir. Yahudi
kelimesinin koku tarih oncesi Yehuda Krallii'na uzanir. Musevilik dinine
gecebilmek icin ozel bir toren uygulanmasi gerekir. Bugun tum dunyada
kendilerini Yahudi kabul edenlerin sayisi yaklaik 14 milyon'dur. 1948'de
Filistin adi verilen bolgede srail Devleti'nin kurulmasiyla dunyanin her
yerinden Yahudiler buraya goc edip yerlemilerdir.
Gunumuzde en buyuk Yahudi nufusunun yaadii ulke srail'dir (yuzde 80).
Sonra ABD (yuzde 3,4), bu iki ulkenin diinda Fransa, ngiltere, Arjantin,
Ukrayna, Rusya ve Kanada bata olmak uzere iclerinde Turkiye'nin de
bulunduu dunyanin bircok ulkesine dailmi olarak yaamaktadirlar.
Yahudilik, kutsal kitaplarinda Ahd'e geni yer ayirmasindan dolayi bir Ahit
dini olarak da anilir. Musevi geleneine gore tanri Yahudi halkiyla bir ahit
(antlama) yapmi, emirlerini ve yasalarini Tevrat eklinde Yahudilere
vermitir.
Ortodoks Musevilere ve dindar Musevilerin couna gore brahim
Peygamber ilk brani'dir. Nuh'tan sonra putperestlii reddeden ve tektanricilii
savunan ilk kii olduuna inanirlar. Tanri, brahim'e oullari olacaini mujdeler.
smail ve shak isimli iki olu olur. shak, tanrinin bildirdii ekilde babasinin
misyonuna devam eder. Kenan Ulkesi shak Peygamber'e tanri tarafindan


vaadedilmitir. shak'in olu Yakup Misir'a goc eder ve zaman icerisinde halki
Misirlilarin kolesi olur. Yakup'un oniki olundan biri olan Levi'nin soyundan
gelen Musa, srailoullari'ni Misir'dan kacirarak Sina Dai'na getirir. Burada
tanri tarafindan kendisine verilmi olan Tevrat'i halkina verir ve onlari Kenan
Ulkesi'ne goturur. Musa'nin kardei Harun ve onun soyundan gelen erkekler,
tanri tarafindan "yuksek din adamlari sinifi" olarak atanirlar.
srailoullari Kenan Ulkesi'ne yerleirler ve iloh tapinaini ina ederler.
Bu tapinain dikili kaldii 300 yil boyunca srailoullari tanri tarafindan ceitli
musibetlerle ve igallerle test edilirler. Sapkinliklari dorua ulatiinda tanri,
Kenan Ulkesi'nin guneydou sahillerinde yaayan Filistinliler'in iloh
Tapinaini ele gecirmelerine izin verir. srailoullari dier milletler gibi
sureklilik arzeden, sabit bir krallik kurmak isterler.
Bolgede zaman icinde guclenen braniler Hakimler doneminden sonra bir
Yahudi krallii kurarlar ve baina Yahudilerin krali olarak aul gecer. aul'un
olumunden sonra, Yahudi Krallii'nin baina Davud gecer. Davud'un olmesiyle
Yahudi Krallii'nin baina Davud'un olu Suleyman gecer. Suleyman doneminde
Yahudi Krallii altin calarini yaar. Kudus ehri Yahudilerin en onemli ehri
haline gelir. Suleyman Kudus'e Beth Hamikda denilen buyuk bir mabed ina
ettirir. Beth Hamikda'in bugun sadece Bati Duvari salam kalmitir. Bu duvara
Alama Duvari denmektedir.
Yahudiler, Yehova'nin (Tanri) Sina'da bu kavmi kendine sectiini, Tevrat'i
Musa'nin ahsinda onlara gonderdiine inanirlar. Hristiyanlik'taki Musa bahsi
Yahudilikteki ile ayni, slamiyet'teki Musa bahsi de Yahudilik ile oldukca
paraleldir.
Yahudilik'teki Onemli Semboller: Kudus'teki Mabed, Yahudiliin odak
noktasini tekil etmektedir. Yahudiliin sembolleri arasinda en onemli yeri Yedi
Kollu amdan (Menora) ile Alti Koeli Yildiz (Davud'un Yildizi) tutar.
Kutsal Gunleri: En onemli bayram Yilbai Bayrami'dir (Roaana),
ardindan on gun sonra 26 saat surecek olan oruc gunu gelir ki buna Keffaret
Gunu anlamina gelen (Yom Kipur) adi verilir. Kipur'dan sonra Yahudilerin
Misir'dan ciktiktan sonra kirk yil colde dolamalari anisina 7 gun suren Cardak
Bayrami (Sukot) ve bir yil icinde Tevrat'in tum bolumlerin okunmasinin
tamamlandii ve yeniden balandii (Simhat Torah) Aralik ayinda Hanuka,
Mart-Nisan arasi Babil'de zamanin Musevi dumani (Antisemit) Haman
tarafindan Yahudilerin kiyima uratilmasi olayinin son anda Ester tarafindan
engellenmesinin anisina 2 gun, Misir'dan Musa'nin onderliinde ayrilip
kolelikten kurtulmasinin kutlandii Pesah. Bundan 49 gun sonra gelen 10
Emirin alinmasinin kutlandii avuot ve Yaz aylarina denk gelen Tapinain
yikilmasi ve ceitli talihsiz olaylarin anildii ve bir matem gunu olan Tia Beav
onemli gunlerdendir.
Haram Davrani Ve Yiyecekler: Domuz eti ve pulsuz baliklarin eti, cift
tirnakli ve gevi getirmeyen hayvanlar ve Tevrat'ta adi gecen 20 ku'u ve
bunlardan cikan urunleri yemek yasaktir. Yilin bir doneminde Misir'dan cikiin
anisina 8 gun boyunca mayasiz ekmek (Matsa) yenir.

Yahudi Mezhepleri: Hristiyanlik oncesindeki mezhepler: Ferisiler,
Sadukiler, Esseniler. slam'dan sonraki mezhepler: shakiyye, Yudganiyye,
Karaim. Gunumuz mezhepleri: Muhafazakar Yahudiler, Ortadoks Yahudiler,
Reformist Yahudiler. Yeniden Yapilanmacilar.
Hac: Tevrat'ta yilda uc defa (Fisih, Sukkot ve Fiavuot) hac ibadeti
emredilmektedir. Balangicta hacca gerekli onemi gostermemiler, Suleyman
Mabedi'nin Babilliler tarafindan yikilmasindan sonra milli birliin salanmasi
amaciyla daha cok onem verilmi, Mabedin Romalilar tarafindan yikilmasindan
sonra sembolik bir hal almitir. Gunumuzde Kudus'teki Alama Duvari hac
ibadet yeri olarak kabul edilmektedir. Ancak bu hac zorunlu deil istee
balidir.
Kutsal kitaplari: Talmud (Mina ve Gemara adli eserlerin toplami) ve
Tanah (Tora). Hristiyanlar'in Eski Antlama adini verdikleri Tanah; Tora
(Tevrat), Nevim ve Ketuvim olmak uzere uc bolumden oluur.
Kutsal Kitap diinda Musevi tasavvufuna ve gizemciliine Kabala adi verilir.
Yahudilerin, Muslumanlik ve Hristiyanlik'ta olduu gibi belli bali iman (13
madde) esaslarina kavumalari filozof Maymonides'le mumkun olabilmitir.
Yahudiler sinagoglarda Tevrat'tan bazi parcalari sesli bir eklide okurken
bazi bolumler ise sessiz okunur. Tevrat rulolarinin kilifindan cikarilarak hazan
tarafindan okunmasi, ibadetin en onemli anidir. Yahudilikte sinagog diinda
evlerde de ibadet edilebilir ancak cemaat ile ibadet daha makbul sayilir.
Musevi evlerinin giri kapilarinin ve tuvalet-banyo haric her kapisinin sa
pervazinda "Mezuza" denilen, rulo haline getirilmi Tevrat'tan cumlelerin yazili
olduu kutucuklar cakilidir. Eve giri-cikita Yahudiler bu kutucua dokunarak
parmaklarini operler. badet, dou yonune yonelerek yapilir. Baa Kipa, adi
verilen takke takilir, erkekler her sabah sirtlarina beyaz renkte ve mavi cizgileri
olan dua ali Talet giyerler. Kadinlarin ibadete katilma mecburiyeti yoktur,
ancak balari ortulu olarak ibadete katilabilirler.
Yahudi dininde ibadet esasini ilahiler oluturur. badet sirasinda okunan
bazi kaliplami dua ve ilahiler vardir. Dua, dindar Yahudinin yaaminda
onemli bir yer igal eder. Yahudilikte ibadet gunluk ve haftalik olmak uzere
ikiye ayrilir. Gunluk ibadet sabah, ole ve akam yapilir. Haftalik ibadet ise
Cumartesi (abat, Yom Haabat) gunu havra (sinagog)'da yapilir.
Yahudiler sabah ayininde bir dua ali (Talet) kuanirlar. Bayram ve
Cumartesi gunleri diinda sabah ayininde, sol pazu (solaklar sa pazuya) ile
alinlarina icinde Tora'dan bolumlerin bulunduu kucuk kutucuklarin takili
olduu birer dua kayii Tefilin balanir. Dualar ayakta, oturarak vucudu
sallayarak ve bazen one hafifce eilerek okunur. Toplu dualar 13 yaina girmi
en az 10 erkein Minyan itirakiyle yapilir.


Cumartesi ibadeti, cuma akami gunein batmasiyla balar, cumartesi
akami gunein batiindan sonra sona erer. Bu ibadet sinagogta yapilir. Bu
maksatla cumartesi gunu ate yakmak, calimak, tait kullanmak vb. yasaktir.
Musevilik'te Tanrinin adini telaffuz etmek gunah sayildiindan YHWH ismi
yerine Elohim, aday, Adonay gibi isimler kullanilir hatta bunlarin da yerine
Haem yani "sim" kullanilir. Yehova Musevilerin milli ve hakim bir tanrisidir.
nsan da O'nun kulu durumundadir. nanclarina gore Yehova sadece
srailoullari'na efaat eden, kiskanc bir Tanri'dir. srailoullari yabanci bir
ulkede de O'nun tarafindan korunacaktir. O, brahim, shak ve Yakub'un
Tanrisi'dir.
Yahudiler gocebe iken "Habiri" diye anilirlardi. srailoullari en parlak
devirlerini Krallari Suleyman zamaninda yaamilardir. Suleyman slam'a gore
peygamberdir.
HRSTYANLIK (SEVLK)
Hristiyan kelimesi Yunanca "khristianos" kokunden gelir, Isa'ya balanan,
onun yolundan giden anlamina gelir. Hz. Isa'nin carmiha gerilmi olduunun
simgesel resmi olan Hac sembol olarak kabul edilir. Dunyada en yaygin dindir.
Hiristiyanlarin cou Avrupa, Amerika, Asya'da yaamaktadirlar.
Kur'an-i Kerim'in bize anlattii Hz. Isa ve Hz. Meryem'le ncil'de anlatilanlar
arasinda cok onemli ince ayrim vardir. Hz. Isa'nin akibeti hakkinda farkliliklar
vardir. Kur'an-i Kerim'e gore Hz. Isa kesinlikle oldurulmedi. Carmiha gerilen
havarilerden biriydi, ihanet eden birisi Hz. Isa'nin suretine burundurulmu ve o
carmiha gerilmitir. ncillere gore Hz. Isa olduruldukten 3 gun sonra gokyuzune
yani Allah'in (onlara gore Baba'nin) katina yukseltildi.
Hiristiyanlik, Filistin bolgesinde domutur. Nasirali Isa'yi merkez alan bir
Yahudi-Mesihi hareketidir. Isa, srail'i gelecek Tanri Kralliina hazirlamak
istemitir. Ancak bugunki Hristiyanlik, Isa'nin havarilerinin arasina sonradan
giren Pavlus'un yorumlariyla deiik bir huviyet kazanmitir.
Pavlus'un, Hiristiyanlik icin deimez prensipler olarak ilan ettii hususlar
unlardir:
a) Hristiyanlik butun insanlia hitab eden bir dindir.
b) Allah'in olu olan Mesih Isa, insanlarin gunahlarina keffaret olmak uzere
Hac'ta can vermitir.
c) Isa ve Ruhu'l-Kuds, ayni derecede Tanridir.
d) Oluler arasindan dirilerek kalkmi olan Isa, semaya cikarak Baba'sinin sa
yanina oturmutur.
Pavlus, Isa'nin ve Ruhu'l-Kuds'un Tanri olduklari inancini yerletirmee
calimitir. Ayrica yine o, Isa'nin vaz'ettii sunnet olmayi ve domuz eti
yememei de kaldirmitir.
man esaslari:
a) Tecessud inanci (Tanrinin Isa eklinde zuhur etmesi).
b) Hz. Isa'nin tanrilatirilmasi.


c) Teslis inanci (baba-oul-ruhu'l-kuds).
d) Tekfir inanci (Tanrinin, butun insanlarin gunahlarina keffaret olmak uzere
onlarin affi icin insan kiliina girip izdirap cekerek olmesi).
e)Ahiret hayati (slami ahiret inanci ile paralellii vardir).
Peygamber inanci vardir. Ancak Hiristiyanlar Hz. Isa'yi bir peygamber
olarak deil, Tanrinin olu ve dolayisiyla Tanri olarak kabul ederler. badet
yerleri, kilisedir. Din adamlari, papaz, piskopos, rahip, rahibe vb. Kutsal gunleri,
pazardir. Gunluk ibadetler, pazar ayinleri ve dier onemli gunlerdeki ibadetler
onemlidir. Yilbai olarak da bilinen Kristmas (Hz. Isa'nin doumu) ve Paskalya
onemli iki bayramlaridir. Hristiyanlik herkese acik bir dindir. Hristiyanliin en
onemli ayinleri vaftiz ve evharistiya ayinleridir. Vaftiz, Hiristiyanlia girebilmek
icin kilisede din adami tarafindan cocuu suya daldirarak ya da uzerine su
serpilerek yapilan torendir. Dine giri, counlukla kiinin kilisede vaftiz
edilmesiyle gercekleir. Bu ilem Hristiyanlarca kabul edilen asli gunahtan
temizlenmek icin yapilir. Evharistiya, Hz. Isa ile simgesel butunlemesine
yarayan ekmek-arap ayinidir. Oldukten sonra dirilmeye, cennet ve cehenneme
inanilir. Oluler topraa gomulur.
Dini eair: a) Kilise, b) vaftiz, c) Tasdik vaftizi pekitirme, (confermation)
d) Comminion (Kutsal softa), e) terbe, f) Son yalama, g) Ruhbanlik h) Nikah.
badetler: Dua: Kilisede cemaatle veya ferdi olarak ifa edilir. Onlara gore
dua Mesih vasitasi ile Allah'a yaklama vesilesidir. badet dini duygu ve uuru
besler. Duaya Hz. Mesih'in ismiyle balanir. kinci arti tam inanc ve itimat ile
yapilmasidir. Oruc: Oructa gaye tefekkur, tevbe ve manen toparlanmadir. Kirk
gun olarak tutulur. Oruc esnasinda normal yiyecein ucte biri yenir. Balik
diinda et yenilmez.
Kutsal Metinler: Kutsal metinler deyince aklimiza kitab-i mukaddes gelir.
Kitab-i Mukaddes de iki kisma ayriliyor: Eski ahit ve Yeni ahit olmak uzere. Eski
ahit; Tevrat ve Zebur'dan muteekkil muharref metinlerce tarihi vakialarin
anlatimidir. Yeni Ahit de ncillerin toplami ki Matta, Yuhanna, Markos, Luka. Bu
dort incilden ucu kendi arasinda paralellik arz etmekte olup Yuhanna incili
bunlardan farklilik gostermektedir. Barnaba incili Hristiyanlar tarafindan
kabul edilmez. Cunku onda Peygamberimiz Hz. Muhammed'e dair iaret vardir.
ncillerin yazilip toplanmasi ile Peygamberimizin Hadis-i eriflerinin toplanip
yazilmasi arasinda paralellikler vardir. Daha dorusu nciller havarilerin Hz.
Isa'dan duyduklarindan akillarinda kalanlari yazmilardir. Onlardan incil
olumutur.
Hac badeti: Ancak, M.S. 70 yilinda toplanan ilk konsulde dort mesele
diinda Tevrat'in balayiciliinin kalmadiina karar verilmi, kurban ve hac
ibadetlerine son verilmitir. Pavlus, yaptii yorumlarla hac ibadetine batini
anlamlar yuklemi, Kudus bir hac merkezi olmaktan cikarilmitir. Sonraki
donemlerde Hz. Isa'nin yaadii yerleri gorme arzusu hac ziyaretini canlandirsa
da bu, hac ibadeti goruntusunden uzaktir. Gunumuzde Hristiyan kiliselerinde
hac ve hac yerleri ile ilgili farkli yaklaimlar vardir. Kutsal mekana (tapinak)


gelen Hiristiyan, niyetlenmi olduu hac ibadetini (bedeni dua, sessiz tevbede
bulunma, su kullanma, ayak egzersizlerini coaltarak) yerine getirebilir.
Roma Katolik Kilisesi, Hristiyan dunyasinda daha cok siyasi nufuz elde
edebilmek amaciyla, Roma kentini hac merkezi ilan etmi, Kudus'e giden
Hristiyan hacilari buraya cekmek icin ceitli teviklerde bulunmutur.
Hristiyanlar arasinda hac konusunda birlik salanamasa da Meryem Ana Kilisesi,
kutsal hac merkezlerinden birisi olmutur.
Mezhepleri: Hristiyanlik inanci 3 buyuk mezhebe (Katolik, Ortodoks ve
Protestanlik) ve her mezhep de bir cok kola ayrilmitir. Bunlar arasinda keskin
farkliliklar vardir.
Katoliklik: (Roma Katolik Kilisesi) Hristiyan dunyasinin en buyuk ve
en koklu mezhebidir. nanclarina gore bu mezhebi, havarilerin ilki olan Petrus
kurmutur. Katolik Mezhebi'nden ayrilarak ortaya cikan bazi kucuk mezhepler
vardir: Keldani Mezhebi, Ermeni Mezhebi, Suryani Mezhebi, Maruni Mezhebi,
Kipti Mezhebi.
Ortodoks: Ortodoks dunyasinin dort buyuk patriklii (stanbul,
skenderiye, Antakya ve Kudus) vardir. Dier, bolgelerdeki milli kiliseler idari
yapi itibariyle bu dort patriklie balidir. Kurulu donemlerinde butun Dou
Ortodoks Kiliseleri, stanbul Ortodoks Kilisesi'nin idare ve kontrolu altinda
iken, daha sonralari parcalanmalar olmu, u kiliseler domutur: Suryani
Ortodoks Kilisesi, Rum Ortodoks Kilisesi, Ermeni Ortodoks Kilisesi, Rus
Ortodoks Kilisesi.
Protestan Mezhebi: XVI. yuzyilda Martin Luther (1489-1546)'in
Roma Katolik Kilisesi'ne kari; gunahlari bailamak, gunahlarin
bailanmasini mali bir kaynak haline getirmek, ncil yorumunu kendi tekeline
almak, ayin dilinin mutlaka Latince olmasi vb. hususlara itirazlari ile
balamitir. Martin Luther itirazlarina kisa zamanda taraftar bulunca hareket
hizla buyuyerek yayilmitir. Protestan mezhebi son dort yuzyil icinde balica iki
dini tur olarak kendini gostermitir: Klasik Protestanlik ve Radikal Protestanlik.
Protestan mezhebi oncelikle kendi bunyesinde uc ana kola ayrilmitir:
Lutheryanizm, Kalvinizm, Anglikanizm. Bunlarin diinda cok daha radikal
mezhepler ve gizli tarikatler de vardir.
Konsiller: Akide ibadet ve kilise nizamini duzenlemek icin emeklerin
(Piskoposlarin ) tekil ettii uraya "konsil" denir. Hristiyanlik tarihinde ilk
konsul 105 yilinda Kudus'te toplanip, Yahudi olmayanlarin sunnet olma
meselesini gorutu ve onlarin sunnet olmasi gerekmedii hukmunu
kararlatirdi. Konsiller dunya capinda ve mahalli olmak uzere iki ceittir.
lk konsiller papa tarafindan deil imparator tarafindan tekil edilmitir.
Onlarin tek tek incelenmesi imparatorlarin konsillerde oynadiklari rolun
onemini gostermektedir.



1- znik konsili (325): Aziz Arius'un karisinda olanlarin zaferini
temin etti.
2- stanbul l. konsili (381).
3- Efes konsili (431).
4- Kadikoy konsili (451).
5- stanbul 2. konsili (553).
6- stanbul 3. konsili (680-681).
7- znik 2.konsili (787).
8- stanbul 4. konsili (869-870).
9- Trente konsili (1545-1563): Bu konsil, Katolik din esaslarinin
hemen hemen hepsini gozden gecirmi olmazsi itibari ile oldukca onemlidir.
10- Vatikan l. konsili (1869-1870).
11- Vatikan 2. konsili (1962-1965): Hristiyanliin zahiri ihtiami
yonuyle bu en buyuk konsilin akdedilmesi, Papa Jean-13 tarafindan 25 Ocak
1959'da ilan edildi, ilk hazirliklari takriben bir bucuk yil surdu.
Konsilin Gayesi: Katolik inancini gelitirip kuvvetlendirmek, dini
yaayilarinda yeni bir moral vermek, dini muesseselerini modern cain ihtiyac
ve metotlarina uyarlamak, ayrilan Hristiyanlari birlie cairmak. Konsiller
balangicta dini mudafaa vesilesi idiler. Sonra makam ve nufuz heveslisi bazi
din adamlarini doyuran imparatorlarin maksatlarina alet haline geldiler.
Boylece de muhtelif ulkelerdeki Hristiyanlar arasinda ayrilik sebebi oldular.
Hristiyanlik'ta Reform Hareketleri: Reformun sebepleri; Papaliin
mutlak hakimiyeti, vergiler, bid'at, endulijans, Ronesans. Papalik, bin seneden
fazla bir zaman boyunca bati Avrupalilar uzerinde tam bir hakimiyet
surdurmutur. 1202'de olen Joachim de Floredan itibaren muthi bir
musamahasizlikla mukabele gormesine ramen kiliseye kari bazi itirazlar
birbirini takip etmi, memnun olmayanlarin sayisi artmi, halk siniflari ekseriya
zengin ve calimayan din adamlari sinifini zaten kullanmaya balamiti. Ayrica
14. ve 15. asirda papalar, 1305-1379 tarihleri arasinda Fransa'da cirkin
"Avignon esaretine" maruz kalmitir. 1378-1417 arasinda da "buyuk tefrika"
skandali ortaya cikmiti. Bu sirada Hz. Isa'nin vekili olduunu soyleyen iki veya
bazen uc papa bulunmutu. Fitnenin dinmesi icin bir asir gecti. Bu arada
Ronesans, dini yenilenmeyi gercekletirecek unsurlari da getirdi.
Roma Katolik Kilisesi (Papalik): Olen papanin yerine, oradaki kardinaller
tarafindan secilir. Papalik, evrensel bir idaredir. Hic bir siyasi guce bali
deildir. Papa valilikleri, Yuksek Kurul, mahkemeler, tara tekilati ve rahipler
eklinde tekilatlanmitir. Katolik kilisesi, tekilat bakimindan muasir dunyanin
en salam, en ilevli ve bolmeleri yerli yerinde bir piramit gorunumu arz eden
organizasyondur.
Modernizm, papalia gore her turlu bid'atin sentezi olarak algilanir. Papalik
batidaki kaybini Asya ve Afrika'da yayilma gayreti ile telafi etmeye caliir.
Papalik, 18. asrin sonlarindan itibaren gorulen ve Hiristiyanlik prensiplerinden
gittikce uzaklaan cemiyet anlayiina kari baindan beri tepki gostermitir.
Asrin Avrupasi'ndaki ekonomik ve sosyal gelimeler kiliseye bir takim


problemler cikarmitir.

ITKADI FIRKALAR
Akaid mezhepleri, ia, Mu'tezile, Havaric gibi belli topluluklara nisbet
edildii gibi kurucusuna izafetle de anilmitir: Maturidi, E'ari gibi... Ana akaid
mezheplerinin ayrildii kollar da fikih mezhepleri gibi daha cok bir ahsa nisbet
edilmitir. Akaid mezhepleri icin daha cok "grup" anlamina gelen "firka"
(coulu firak), "goru" anlamina gelen "makale" (coulu makalat) ve "anlayi
tarzi" manasina gelen "nihle" (coulu nihal) kelimeleri kullanilir. Akaid
mezhepleri, ehl-i sunnet (firka-i naciye) ve ehl-i bid'at olmak uzere ikiye
ayrilarak incelenmitir.
Ehl-i Sunnet: Hadiste gecen "kurtulua erenler" ifadesinden hareketle
"firka-i naciye" (kurtulua eren grup) adi da verilmitir. Ehl-i sunnet, Allah'in
zati, sifatlari, alemin yaratilii, kader, peygamberlik, mucize ve keramet, efaat,
hair ve ahiret gibi slam akaidinin temel konularinda fikir birlii icinde
olmakla beraber, bu konularin detaylarinda, izah ve yorumlanmasinda farkli
gorulere de sahip olmu, bu sebeple kendi arasinda, Selefiyye, Maturidiyye ve
E'ariyye olmak uzere uce ayrilmitir. Selefiyye'ye "Ehl-i sunnet-i hassa",
Maturidiyye ve E'ariyye'ye "Ehl-i sunnet-i amme" de denilir.
Ehl-i Bid'at: Ehl-i sunnet'e muhalefet eden mezhep ve gruplar anlaminda
kullanilir. Buna gore ehl-i bid'at terimi, ehl-i sunnet teriminin karitidir.
Galiyye, Batiniyye, Yezidiyye gibi ehl-i bid'at sayilan mezheplerin bir kismi,
goruleri itibariyle slam ve iman cercevesinin diinda kalirlar. Bir kismi da
sunnete aykiri davranmi olurlar; fakat goruleri kendilerini din diinda
birakmaz. Bunlar ehl-i kibledirler ve slam ummetine mensupturlar: Hariciyye,
Mu'tezile, ia gibi... Bid'atci mezhepleri, Mu'tezile, Hariciyye, ia, Murcie,
Muebbihe ve Cebriyye olmak uzere genelde alti gruba ayirmak mumkundur.
Selefiyye: man esaslariyla ilgili konularda ilk donem bilginlerini izleyerek
ayet ve hadislerdeki ifadelerin zahiri ile yetinip bunlari aynen kabul eden,
tebih ve tecsime dumeyen (Allah'i yaratiklara benzetmeye ve cisim gibi
duunmeye yeltenmeyen), bunlari baka bir anlama cekme (te'vil) yoluna
gitmeyen Ehl-i sunnet topluluunu belirtmek icin kullanilir. Allah'in zati, fiili ve
haberi sifatlarinin hepsini te'vilsiz, nasilsa oyle kabul ettii icin Selefiyye'ye
"Sifatiyye" de denilmitir.
mam afii, mam Malik, Ahmed b. Hanbel bir kisim goruleri itibariyle Ebu
Hanife- Evzai, Sevri gibi muctehid imamlar, Buhari, Muslim, Ebu Davud, Darimi,
bn Mende, bn Kuteybe ve Beyhaki gibi hadisciler, Taberi, Hatib el-Badadi,
Tahavi, bnu'l-Cevzi ve bn Kudame gibi bilginler Selef duuncesinin onde gelen
isimleri arasinda sayilabilir.
lk donem (mutekaddimun) Selefiyye anlayiinin en belirgin ozellii akaid
sahasinda akla rol vermemek, ayet ve hadisle yetinmek, manasi apacik
olmayan, bu sebeple de baka manalara gelme ihtimali bulunan ayet ve
hadisleri yorumlamadan, bunlari bilmeyi Allah'a havale etmektir. Sonraki

Download
mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet

 

 

Your download will begin in a moment.
If it doesn't, click here to try again.

Share mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet to:

Insert your wordpress URL:

example:

http://myblog.wordpress.com/
or
http://myblog.com/

Share mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet as:

From:

To:

Share mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet.

Enter two words as shown below. If you cannot read the words, click the refresh icon.

loading

Share mbsts ve yeterlilik sınavına hazırlık tüm kitaplar genel özet as:

Copy html code above and paste to your web page.

loading